{"id":4546,"date":"2015-01-18T10:27:11","date_gmt":"2015-01-18T10:27:11","guid":{"rendered":"https:\/\/millercanfield.pl\/?p=4546"},"modified":"2025-04-14T18:04:06","modified_gmt":"2025-04-14T18:04:06","slug":"when-may-a-company-be-liable-for-an-offence","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millercanfield.pl\/en\/when-may-a-company-be-liable-for-an-offence\/","title":{"rendered":"WHEN MAY A COMPANY BE LIABLE FOR AN OFFENCE?"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Zgodnie z art. 52 Kodeksu karnego, sp\u00f3\u0142ka mo\u017ce ponie\u015b\u0107 odpowiedzialno\u015b\u0107 maj\u0105tkow\u0105 za przest\u0119pstwo pope\u0142nione przez osob\u0119 fizyczn\u0105, kt\u00f3ra dzia\u0142a\u0142a w jej imieniu lub interesie, je\u017celi przest\u0119pstwo przynios\u0142o jej korzy\u015b\u0107. Jednak\u017ce, aby sp\u00f3\u0142ka ponios\u0142a tak\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 musi zosta\u0107 spe\u0142niony \u0142\u0105cznie szereg przes\u0142anek, zar\u00f3wno materialnych jak i formalnych.<\/p>

W pierwszej kolejno\u015bci nale\u017cy mie\u0107 na uwadze, \u017ce sp\u00f3\u0142ka mo\u017ce zosta\u0107 poci\u0105gni\u0119ta do odpowiedzialno\u015bci jedynie w przypadku skazania oskar\u017conego. Przez skazanie nale\u017cy rozumie\u0107 przypisanie oskar\u017conemu przest\u0119pstwa i rozstrzygni\u0119cie co do kary i \u015brodk\u00f3w karnych.
Skazaniem nie jest warunkowe umorzenie post\u0119powania, b\u0119dzie nim natomiast odst\u0105pienie od wymierzania kary. Kolejn\u0105 przes\u0142ank\u0105 materialn\u0105 jest skazanie za przest\u0119pstwo, kt\u00f3re przynios\u0142o korzy\u015b\u0107 maj\u0105tkow\u0105 sp\u00f3\u0142ce. Warte odnotowania jest, i\u017c w tym przypadku nie jest wymagana wina sp\u00f3\u0142ki, kt\u00f3ra tak\u0105 korzy\u015b\u0107 maj\u0105tkow\u0105 uzyska\u0142a. Istotny jest jedynie fakt, aby uzyskanie korzy\u015bci maj\u0105tkowej mia\u0142o faktycznie miejsce. Mo\u017ce si\u0119 wi\u0119c zdarzy\u0107, \u017ce sp\u00f3\u0142ka nie b\u0119dzie mia\u0142a \u015bwiadomo\u015bci, \u017ce uzyskana przez ni\u0105 korzy\u015b\u0107 jest wynikiem przest\u0119pstwa. Aby sp\u00f3\u0142ka zosta\u0142a poci\u0105gni\u0119ta do odpowiedzialno\u015bci, nale\u017cy udowodni\u0107, i\u017c skazany dzia\u0142a\u0142 w jej imieniu lub w jej interesie. Bez znaczenia jest w jakim charakterze dzia\u0142a\u0142a ta osoba, mo\u017ce by\u0107 ona pe\u0142nomocnikiem, pracownikiem, cz\u0142onkiem organu zarz\u0105dzaj\u0105cego, ale tak\u017ce osob\u0105 trzeci\u0105, niezwi\u0105zan\u0105 ze sp\u00f3\u0142k\u0105. Istotny jest jedynie fakt, i\u017c dzia\u0142ania osoby skazanej podejmowane by\u0142y w imieniu lub interesie sp\u00f3\u0142ki. Ostatni\u0105 przes\u0142ank\u0105 orzeczenia zwrotu korzy\u015bci na rzecz Skarbu Pa\u0144stwa jest, aby korzy\u015b\u0107 nie podlega\u0142a zwrotowi innemu podmiotowi. W sytuacji gdy nale\u017cy si\u0119 ona innej osobie, w\u00f3wczas nie mo\u017cliwe jest jej zas\u0105dzenie na rzecz Skarbu Pa\u0144stwa. O tym komu korzy\u015bci te podlegaj\u0105 zwrotowi rozstrzyga si\u0119 na podstawie przepis\u00f3w Kodeksu cywilnego.<\/p>

Przes\u0142ank\u0105 formaln\u0105 orzeczenia obowi\u0105zku zwrotu korzy\u015bci jest z\u0142o\u017cenie stosownego wniosku przez prokuratora (wniosek nie mo\u017ce zosta\u0107 z\u0142o\u017cony przez innego oskar\u017cyciela publicznego). W przypadku braku wniosku s\u0105d nie mo\u017ce orzeka\u0107 na podstawie art. 52 Kodeksu karnego. Prokurator mo\u017ce z\u0142o\u017cy\u0107 taki wniosek najp\u00f3\u017aniej wraz ze sk\u0142adaniem aktu oskar\u017cenia. Wynika to m.in. z faktu, i\u017c w przypadku z\u0142o\u017cenia przedmiotowego wniosku nale\u017cy poinformowa\u0107 sp\u00f3\u0142k\u0119 – kt\u00f3ra potencjalnie mo\u017ce zosta\u0107 poci\u0105gni\u0119ta do odpowiedzialno\u015bci – o terminie rozprawy, aby mog\u0142a nale\u017cycie przygotowa\u0107 si\u0119 do obrony. Sp\u00f3\u0142ka mo\u017ce powo\u0142a\u0107 pe\u0142nomocnika w celu ochrony swoich praw, a tak\u017ce samodzielnie sk\u0142ada\u0107 wnioski oraz przedk\u0142ada\u0107 dowody w celu uwolnienia si\u0119 od odpowiedzialno\u015bci.
Obligatoryjne jest tak\u017ce przes\u0142uchanie przez s\u0105d odpowiednich organ\u00f3w sp\u00f3\u0142ki, jednak\u017ce osoby reprezentuj\u0105ce sp\u00f3\u0142k\u0119 mog\u0105 odm\u00f3wi\u0107 sk\u0142adania zezna\u0144. Od takiego przes\u0142uchania odst\u0119puj\u0119 si\u0119 w przypadku m.in. gdy post\u0119powanie jest umarzane lub gdy sp\u00f3\u0142ka nie uzyska\u0142a korzy\u015bci maj\u0105tkowej.<\/p>

Obowi\u0105zek zwrotu korzy\u015bci maj\u0105tkowej, o kt\u00f3rej mowa w art. 52 Kodeksu karnego orzekany jest w ca\u0142o\u015bci lub w cz\u0119\u015bci na rzecz Skarbu Pa\u0144stwa, jednak\u017ce korzy\u015bci tych nie mo\u017cna zas\u0105dzi\u0107 na rzecz samorz\u0105du terytorialnego. W doktrynie podnosi si\u0119 tak\u017ce, aby nie myli\u0107 uzyskanej korzy\u015bci z ewentualn\u0105 szkod\u0105, poniewa\u017c powsta\u0142a szkoda nie jest przes\u0142ank\u0105 do zastosowania art. 52 Kodeksu karnego.<\/p>

Na marginesie nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107, i\u017c mo\u017cliwe jest zabezpieczenie potencjalnego obowi\u0105zku zwrotu korzy\u015bci maj\u0105tkowej na mieniu sp\u00f3\u0142ki. Jest to sytuacja w ka\u017cdym przypadku niepo\u017c\u0105dana z punktu widzenia funkcjonowania sp\u00f3\u0142ki, poniewa\u017c prowadzi do zamro\u017cenia \u015brodk\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 niezb\u0119dne do bie\u017c\u0105cej dzia\u0142alno\u015bci podmiotu.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\u00a9 Miller, Canfield, W. Babicki, A. Che\u0142chowski i Wsp\u00f3lnicy Sp. k.<\/span>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t