{"id":4291,"date":"2013-09-11T17:42:15","date_gmt":"2013-09-11T17:42:15","guid":{"rendered":"https:\/\/millercanfield.pl\/?p=4291"},"modified":"2025-04-14T18:03:57","modified_gmt":"2025-04-14T18:03:57","slug":"alternative-dispute-resolution-recipe-for-prolonged-and-costly-commercial-litigation","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millercanfield.pl\/en\/alternative-dispute-resolution-recipe-for-prolonged-and-costly-commercial-litigation\/","title":{"rendered":"ALTERNATIVE DISPUTE RESOLUTION \u2013 RECIPE FOR PROLONGED AND COSTLY COMMERCIAL LITIGATION"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Prowadz\u0105c dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105 nie spos\u00f3b unikn\u0105\u0107 sytuacji spornych, kt\u00f3re anga\u017cuj\u0105 czas, pieni\u0105dze, a tak\u017ce mog\u0105 wp\u0142yn\u0105\u0107 na utrat\u0119 dobrego wizerunku przez przedsi\u0119biorc\u0119. Niestety, ale polskiemu wymiarowi sprawiedliwo\u015bci daleko do osi\u0105gni\u0119cia zadowalaj\u0105cej efektywno\u015bci w rozwi\u0105zywaniu takich problem\u00f3w, czego dowodem mo\u017ce by\u0107 zaj\u0119cie przez Polsk\u0119 dopiero 97 miejsca spo\u015br\u00f3d 142 pa\u0144stw w raporcie \u015awiatowego Forum Ekonomicznego \u201eThe Global Competitiveness Report 2011-2012\u201d. Z tego wzgl\u0119du nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na tzw. ADRy (Alternative Dispute Resolutions), czyli alternatywne metody rozstrzygania spor\u00f3w.<\/p>

Dwiema podstawowymi, alternatywnymi wobec post\u0119powania przed s\u0105dem powszechnym, metodami rozstrzygania spor\u00f3w s\u0105 mediacja oraz arbitra\u017c. Obie instytucje zosta\u0142y uregulowane w Kodeksie post\u0119powania cywilnego.<\/p>

Podstawow\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 pomi\u0119dzy mediacj\u0105 a arbitra\u017cem jest spos\u00f3b znalezienia rozwi\u0105zania problemu. Podczas mediacji strony szukaj\u0105 konsensusu z udzia\u0142em mediatora, kt\u00f3ry jednak nie posiada kompetencji w\u0142adczych i nie rozstrzyga sporu. Jego zadaniem jest u\u0142atwienie stronom osi\u0105gni\u0119cia porozumienia i doprowadzenie do zawarcia ugody. Natomiast w arbitra\u017cu strony przekazuj\u0105 spraw\u0119 do s\u0105du arbitra\u017cowego, gdzie niezale\u017cny arbiter wydaje rozstrzygni\u0119cie przyznaj\u0105c racj\u0119 jednej ze stron.<\/p>

Pierwsza z wymienionych metod, czyli mediacja, mo\u017ce by\u0107 przeprowadzana w ka\u017cdym przypadku, gdy mo\u017cliwe jest zawarcie ugody. Zatem wszelkie spory, gdzie stron\u0105 jest przedsi\u0119biorca, dotycz\u0105ce np. zap\u0142aty nale\u017cno\u015bci, roszcze\u0144 wsp\u00f3lnik\u00f3w czy ustalenia odszkodowania, mo\u017cna rozwi\u0105za\u0107 za pomoc\u0105 mediacji. Do jej g\u0142\u00f3wnych cech nale\u017cy zaliczy\u0107 dobrowolno\u015b\u0107 jej rozpocz\u0119cia oraz mo\u017cliwo\u015b\u0107 wycofania si\u0119 w ka\u017cdym momencie.
Decyzja co do prowadzenia mediacji spoczywa tylko i wy\u0142\u0105cznie na zainteresowanych stronach i to tylko od nich zale\u017cy, jak szybko dojdzie do wypracowania satysfakcjonuj\u0105cego porozumienia.<\/p>

Podczas mediacji wymagana jest obecno\u015b\u0107 neutralnego mediatora, kt\u00f3rego dzia\u0142ania maj\u0105 na celu umo\u017cliwienie zawarcia ugody. Co wa\u017cne, mediator jest zobowi\u0105zany do zachowania poufno\u015bci, chyba \u017ce strony zwolni\u0105 go z tego obowi\u0105zku. Dlatego te\u017c przedsi\u0119biorca nie powinien obawia\u0107 si\u0119 wyjawienia informacji istotnych z jego punktu widzenia. Warto tak\u017ce wspomnie\u0107, \u017ce mediacja jest zdecydowanie mniej sformalizowana ni\u017c post\u0119powanie s\u0105dowe. Strony mog\u0105 dowolnie ustali\u0107 miejsce i czas przeprowadzenia mediacji, co niew\u0105tpliwie wp\u0142ywa na szybko\u015b\u0107 tej metody, a tym samym na znaczne zmniejszeniu koszt\u00f3w wzgl\u0119dem standardowego post\u0119powania. Opr\u00f3cz tego, znalezienie wsp\u00f3lnego rozwi\u0105zania wypracowanego w wyniku transparentnych rozm\u00f3w oraz w mi\u0142ej atmosferze, pozwala nie tylko na wygaszenie konfliktu, ale sprzyja tak\u017ce dalszej wsp\u00f3\u0142pracy.<\/p>

Arbitra\u017cowi mo\u017cna przypisa\u0107 podobne zalety jak mediacji tj.: z regu\u0142y szybsze rozstrzygni\u0119cie sporu, gwarancj\u0119 zachowania tajemnicy handlowej, dostosowanie post\u0119powania do potrzeb stron czy ni\u017csze koszty w relacji do post\u0119powania przed s\u0105dem powszechnym. Pami\u0119ta\u0107 jednak nale\u017cy, \u017ce z przyst\u0105pieniem do arbitra\u017cu wi\u0105\u017ce si\u0119 poniesienie okre\u015blonych op\u0142at. Ich wysoko\u015b\u0107 zale\u017cy od warto\u015bci przedmiotu sporu oraz s\u0105du arbitra\u017cowego, kt\u00f3ry ma rozstrzygn\u0105\u0107 dan\u0105 spraw\u0119. I tak, zgodnie z tabel\u0105 op\u0142at przy S\u0105dzie Arbitra\u017cowym przy Krajowej Izbie Gospodarczej, arbitra\u017c mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 mniej op\u0142acalny, gdy sprawa dotyczy niewielkiej sumy pieni\u0119\u017cnej. Tak\u017ce przy wielomilionowym sporze stosowna op\u0142ata mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 o wiele wy\u017csza, ni\u017c wynikaj\u0105ca z ustawy o kosztach s\u0105dowych w sprawach cywilnych, zgodnie, z kt\u00f3r\u0105 op\u0142ata stosunkowa nie mo\u017ce przekracza\u0107 kwoty 100 tysi\u0119cy z\u0142oty. Niemniej jednak, w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w arbitra\u017c pozostanie atrakcyjny, albowiem podczas zwyk\u0142ego post\u0119powania s\u0105dowego do jego koszt\u00f3w nale\u017cy doliczy\u0107 r\u00f3wnie\u017c wydatki na opinie bieg\u0142ych, wynagrodzenie pe\u0142nomocnik\u00f3w procesowych etc., co cz\u0119sto stanowi g\u0142\u00f3wny ci\u0119\u017car finansowy, kt\u00f3rego wielko\u015bci nie mo\u017cna z g\u00f3ry przewidzie\u0107.<\/p>

Zdarza si\u0119, \u017ce mimo istnienia przes\u0142anek daj\u0105cych du\u017ce szanse na wygranie procesu s\u0105dowego, strona i tak decyduje si\u0119 na skorzystanie z jednej z alternatywnych metod rozstrzygania spor\u00f3w. Wynika to z czystej kalkulacji, gdy\u017c skorzystanie z tych instytucji pozawala na zaoszcz\u0119dzenie czasu, pieni\u0119dzy i energii, kt\u00f3ra mo\u017ce zosta\u0107 wykorzystana w innym konstruktywnym celu.<\/p>

Podsumowuj\u0105c, alternatywne metody rozstrzygania spor\u00f3w gospodarczych maj\u0105 na tyle du\u017co zalet, i\u017c powinny by\u0107 w ka\u017cdym wypadku brane pod uwag\u0119.
Jako przyk\u0142ad skuteczno\u015bci ADR\u00f3w warto wspomnie\u0107 ameryka\u0144sk\u0105 spraw\u0119 Department of Transportation v. City of Atlanta (President Parkway), kt\u00f3ra trwa\u0142a na drodze s\u0105dowej 9 lat i trafi\u0142a nawet przed S\u0105d Najwy\u017cszy. Natomiast, gdy do akcji wkroczyli mediatorzy, wystarczy\u0142o tylko 9 spotka\u0144 na rozwi\u0105zanie sporu. Przypadek ten jasno pokazuje u\u017cyteczno\u015b\u0107 i sens stosowania ADR-\u00f3w.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\u00a9 Miller, Canfield, W. Babicki, A. Che\u0142chowski i Wsp\u00f3lnicy Sp. k.<\/span>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t